“ NATATANGING PAMANA”

Ni: Darhyl John B. Cacananta

        Bawat indibidwal ay may sariling pangarap na nais maabot, nais makuha at mapatunayan. Ngunit sa pagsasakatuparan ng mga ito, kinakailangang nating makibaka at makipaglaban hindi sa pamamagitan ng dahas kundi sa pamamagitan ng talino, abilidad at pagpupunyagi. Tunay nga na ang buhay ay puno nang kumpetisyon. Ito man ay sa larangan nang pag-ibig, trabaho at higit sa lahat sa pag-aaralan. Dulot ng kumpetisyong ito, may mga taong nanalo at natatalo. Gayun din naman sa pagsasakatuparan natin nang ating pangarap maaari tayong manalo o di kaya naman ay matalo.

       Ngunit ano nga ba ang unang hakbangin na dapat nating gawin at isagawa upang ganap tayong magtagumpay kapag natapos na tayong lumakad sa daang puno ng pagsubok at suliranin sa ating buhay? Ito ang tanong sa aking isipan nuon, na marahil ay katanungan din sa inyo sa ngayon. Mga kaibigan, ako ay naniniwala na ang bawat isa atin na naririto ngayon ay may sariling pangarap na nais maabot at maisakatuparan sa hinaharap na panahon. Makuhang propesyon na mamahalin at pahahalagahan niya sa tanan nang kaniyang buhay. At higit sa lahat, bawat isa sa atin na naririto ngayon ay may nais na mapatunayan hindi lamang sa kaniyang sarili kundi maging sa lahat ng taong nakapaligid sa kaniya.

Edukasyon mga kaibigan. Edukasyon lamang ang tanging susi upang magkaroon tayo ng ganap na tagumpay. “Edukasyon ang solusyon” sabi nga ng dating kalihim ng kagawaran ng edukasyon na si Jesli A. Lapuz. Sapagkat marahil ay nakikita niya kung gaano kalaki ang nagiging epekto ng edukasyon sa buhay ng isang tao. Dahil sa pamamagitan ng edukasyon ay nagagawa nitong baguhin ang takbo ng buhay ng isang tao. Mula sa pagiging aba tungo sa karangyaan, mula sa kawalan tungo sa kasaganahan at higit sa lahat mula sa pagiging mangmang tungo sa pagiging intelekwalisado na siyang pinakamagandang dulot ng edukasyon sa buhay ng isang tao. Sapagkat sinuman ay hindi magagawang nakawin ang kaalamang nasa ating na dulot ng edukasyon. Alin mang kaalaman ang naiimbak na sa ating isipan ay dadahil na natin panghabangbuhay. Walang sinuman ang makakakuha nito, sapagkat ito ay maituturin nating kayamanan. Ito ay ilan lamang sa mga maaaring maging dulot ng edukasyon sa buhay ng isang tao mga kaibigan.

       Tunay nga na kaysarap dinggin na ang mga tao ay sinasabing ang taong iyan ay isang edukado o edukadang tao. Subalit hindi nila natatalos ang hirap na pinagdaanan ng isang estudyante bago nito makamit ang diploma ng kaniyang paghihirap na siyang tanda ng kaniyang pagtatapos. Maging ang paghihirap ng mga magulang na kanilang pinagdaanan mapagtapos lamang ang kanilang anak.

Mga kaibigan ang pag-aaral ay isang napakahirap na laban sa ating buhay. Ngunit ito ay magbubunsod satin ng napakaraming bagay. Hindi lahat tayo ay may kakayahang mapag-aral ng kaniyang mga magulang. Karamihan ay hapos iginagapang lamang ng kanilang mga magulang upang makapag-aral. Mga kaibigan ako ay isang halimbawa ng mag-aaral na iginagapang ng mga magulang upang makapag-aral lamang. Kung minsan ay kinakapos sa pera at kung minsan naman ay sapat sapat lamang. Ang aking ama ay kayod kabayo sa pagtaguyod sa aming mga mag-kakapatid. Kayat saludo ako sa aking ama. Alam ko na kung minsan ay napapagod at nahahapo siya. Ngunit hindi niya ito alintana bagkus ay patuloy siya sa paggawa upang makalikom lamang ng perang maipapadala sa aming ina.

       Mga kaibigan alam ko na katulad din ng mga magulang ninyo ang aking mga magulang. Marami na silang mga sakripisyong ginawa. At dahil sa mga sakripisyong ito ay nakarating tayo sa kung alin man ang narating at nakamtan na natin sa kasalukuyan. Sila ang naghubog at gumabay sa atin upang maging mabuti tayong tao. Sila ang umalalay sa atin sa pag-aaral nating maglakad. Nagpuyat, masiguro lamang na mahimbing ang ating tulog, nagpalit nang ating lampin sa tuwing ito ay mababasa ng ating ihi. At higit sa lahat ay nag-alala sa atin sa tuwing gabing uuwi tayo na ang oras ay malalim na. Ilan lamang iyan sa mga sakripisyong ng ating mga magulang. Mga sakrisyong hindi matatawaran at nagawa nila dahil sa lubos na pagmamahal nila sa atin.

Hindi lahat ay nabibiyayaan ng mga magulang na handang magsakripisyo para lamang sa kaniyang anak. Ang ilan ay minamalas at sa mura nilang edad ay nagbabanat na sila ng kanilang mga buto upang kumita ng pera. Ang ilan din naman ay maagang nauulila at kinukop lamang ng kaniyang natitirang mga kapamilya at ang masakit pa ang ilan kung minsan ay inaalipusta ng kanilang mga magulang.

       

       Kaya napakapalad natin mga minamahal kong kaibigan sapagkat tayo ay naririto ngayon at pinag-aaral sa pamantasang ito ng ating mga magulang. Nawa ay huwag nating sayangin ang pagkakatoon at tyansang ipinagkaloob sa atin ng ating mga magulang upang isakatuparan ang ating mga pangarap at naisin sa buhay. Huwag natin silang bibiguin bagkus ay bigyan natin sila ng dahilan upang maging masaya at maipagmalaki nila tayo sa iba dahil sa kung ano ang ating ginawa, narating at nakamtan. Parati natin silang alalahanin sa tuwing gagawa tayo ng hakbangin o desisyon sa ating buhay. Sapagkat sila ang dahilan kung bakit tayo namukadkad at nagawang mabuhay sa mundong ibabaw. Mundo kung saan ay puno ng pagsubok, pighati at higit sa lahat saya. Ang lahat ng ito ay dahilan kung bakit makulay ang buhay natin. Ang magulang din natin ang ating kanlungan at takbuhan sa tuwing tayo ay may problemang kinakaharap. Huwag nating gayahin ang mga mag-aaral na nakita na nating hindi nakapagtapos dahil sa parerebelde sa kanilang mga magulang, nabuntis at nag-asawa ng maaga dahil sa kanilang palagay ito ang magiging solusyon sa kanilang kasalukuyang problema. Huwag mga kaibigan…huwag.

       Nakalulungkot isipin na may mga mag-aaral na hindi alam isaalang-alang ang kanilang mga magulang. Sinasamantala nila ang kabaitan ng kanilang mga magulang. Hindi nila natatalos na darating ang araw sila rin ang maghihirap at aani ng ginawa nilang kapabayaan sa kanilang mga buhay.

  

       Kayat mga kaibigan nawa ay naliwanagan na kayo kung ano ang unang hakbangin na dapat nating gawin upang magkaroon tayo ng ganap na tagumpay. Ang magkaroon ng pagpapahalaga sa edukasyon. Magkaroon ng pagnanais na makapagtapos at magkaroon ng edukasyon. Sapagkat sa pamamagitan nito ay nagagawa nating maging masaya at nabibigyan natin ng dahilan ang ating mga magulang upang ipagmalaki tayo sa iba. Sapagkat ito ang natatanging pamana na magigng solusyon upang makaahon tayo sa pitak nang kahirapan sa buhay at iwan ang pagiging mangmang sa maraming bagay. At higit sa lahat sapagkat ito ang natatanging pamanang maiiwan sa atin ng mga magulang na kahit sino ma’y hindi magagawang nakawin ito sa atin.

Sagimsim

Satuwing magkakaroon ako ng panahon upang makapagmuni-muni at mabigyan ng panahon ang aking sarili upang makapagpahinga. At panandaliang iwan ang mga mabibigat na trabaho na nagdudulot sakin ng sakit ng ulo at katawan. Ninanais kong gumawa ng ibat-ibang mga uri ng mga katha tulad nalang ng tula, sanaysay, maikling kwento at maging ng novela sapagkat sa pamamagitan nito ay naipadarama at maluwag kong naisisiwalat ang aking nararama sa mga taong makababasa nito. Satuwing ako naman ay may bigating dinadala sa aking dibib, ang pagsusulat rin ay

aking ginagawang paaan upang tahimik kong nailalabas ang sama ng loob mula sa aking sarili...

kaya nga ninais kong gumawa ng ganitong Blog upang mas maging madali para sa akin ang iparating sa mga tao ang aking nadarama at para narin maipakita ko sa aking mga kapwa ang aking pagmamahal at pagpapahalaga sa ating sariling panitikan. Dahil alam ko na sa pamamagitan nito ay makatutulong akong maibangon ang unti-unti nang nawawalang panitikang pilipino.

IPAGPATULOY
Ni: Darhyl John B. Cacananta 

Napakabigat ng kanyang mga paa…
Damang-dama ko sa bawat hakbang niya
Ang luhang nalaglag, sa sahig ay kanya.
Natitiyak ko iyon dahil nasilayan ko kanina.
Malamig ang paligid
Umaga pa lamang
Ngunit sa mga mata niya
Kitang kita ang karimlan.

Gaano nga bang kirot na kanyang nadarama?
Gusto kong lumapit at sabihing “tahan na”
Aluin baga ang kanyang damdamin
Ipaalala sa kanyang may bukas na paparating
Hanggang sa nagpatuloy siya sa paghakbang
Ang mahabang daan ay ‘di manamnam
Marami sila ngunit ang lahat ay nag-iisa
Mayroong mga luhang patuloy ang daloy sa kalsada



Gusto kong bawasan
Ang kanilang lungkot
Ngunit hindi na maari pa ang gayon
Wala na akong magawa kundi ang sila’y panoorin
Tiisin ang kirot ng pusong naninimdim.
Gusto kong lumapit sa bawat isa sa kanila
Yakapin at sabihing “patawarin nyo sana”
Sa lahat ng pagkukulang na aking nagawa
O mga pagkakamaling akala
Ko’y pwede pang itama
Kaawa-awa ako at hindi sila
Napakaraming panahon ipinagwalang bahala ko na.

Ang dami kong gustong sabihin
Ngunit paano?
Mayroon ng salaming saki’y nagkulong
Ang mga bulong ko’y
hanging lang ang nagkakanlong
Ganito pala pag nasa loob ng kabaong
Wala ng madinig kundi mga dagundong
Iyak na palahaw, ng mga nagmamahal
Na noong buhay naman ako ay di ko minahal.

Nakalulunos pala ang ganitong pangyayari
Kamatayan ko ay hindi ko nalimi
Nabigla ang lahat at walang nagawa
Sa oras na ito, ay wala na nga…wala!
Ngunit hiling ko ay IPAGPATULOY nila
Dahil ang mabuhay sa mundo ay talagang maganda. !

 

“Tutubi”

Ni: Darhyl John B. Cacananta

Tutubi sa parang na lilipadlipad

Di alam kung saan ito mapapadpad

Sapagkat direksyon ay di mo matalos

Ang pagdapo niya ay di na matapos

Tuntong rito’t roon gang buong maghapon

Ngunit kung titingnan tutubi’y maysaya

Kayat mga bata ay nahahalina

Dahil sa taglay na likas nitong hitsura

Ibat-ibang kulay asul, berde’t pula

Maging ang mga laki ay magkakaiba

Tulad ng pag-ibig tong munting tutubi

Tuloy sa paglagag hanggang sa mahuli

Nang taong sa kanya ay nais manghuli

Ngunit di kaylangang pangako’y mabali

Upang di magalit pag-ibig isoli

Kayat kung iibig ikay maging handa

Tulad ng tutubi sa tuwing babaha

Sila ay lumilipad patungo sa iba

Upang magpatuloy ang mga buhay nila

Doon ay maglayag at magpakasaya

Kayat kung umibig ay pakatandaan

Na itoy kaylangang may pagmamahalan

Sapagkat kung wala ay mahihirapan

At masasayang lang sa inyo’y nagdaan

Kaya’t umubig na nang buong tapatan.

“Ang Daang Baluktot tungo sa Tuwid”
Ni: Darhyl John B. Cacananta





1. Isa sa mga lugar, lugar ng Mindanao

Sa Bayan ng San Juan Pangulo’y sinalang

Gloria ang pangalan na may kakayahan

Abril ay ang buwan, ikaanim ay ang araw.

Taon ay labing siyam apat naput pito.



2. Doon sya’y lumaki, hinubog ang sarili

Na siyang naging susi, daan sa mabuti

Ngunit ito nga ba ang ating nakita

Nang siya’y nanungkulan sa pamahalaan.

Hindi nga marahil ang ating wiwikain.



3. Dahil pinakita niya na sya’y masama

Korapyo’t pandaraya kanyang ginawa

Ekonomiya raw ay kanyang iahon

Ngunit hindi naman at lalong nabaon

Yan ang nakita ko habang siya’y naroon.



4. Sa trono’y umupo at di na lumayo

Sa kapangyarihan ay ayaw mawala

Kunwari’y mabait, ngunit ng sumapit

Ang tao sa kanya ay naging mabagsik

Mali na kasi ang kanyang ginagawa.



5. Eleksyon palamang ay gumawa na siya

Nang kalokohan na di raw niya ginawa

Ngunit maliwanag na siyang nagsalita

Sa “Garci Iskandal” dahil halata nga.

Ang paraan niya ng pagsasalita.



6. Kaya’t ng naglaon siya ay umamin

Na ang pandaraya ay ginawa nya rin

Humingi na lamang ng tawad sa publiko

Publiko na bulag sa mga napako

Napakong napako ng mahal na pinuno.



7. Di lang Garci Iskandal ang kanyang ginawa.

Bagkus ay nagnais ding ZTE’y makuha.

Mula ron sa bansa na tawag ay China

Bundok ng pera sana ay kanyang makukuha

Buti na nga lamang si Jun ay nagpakita.



8. Si Jun Lozada ay siyang nagsabi

ZTE ng China ay dapat itabi.

Dahil ang korapsyon ay muling sasali

Madadaya tayo ng walang pasubali

Dahil ang pangulo ay maitrategi.

9. Mapanlinlang siya dahil sa sya’y tuso

Gagawin ang lahat para lang sa puso

Pusong parang bato na walang pagsuyo.

Di na nya naririnig hinaing ng tao

Dahil binulag na ng pareng syang tukso.



10. Ngunit kung titignan, kaiba naman

Sa sinabi niya sa magazine noon

Sya’y kinapanayam ng Time International nuon

At pinahayag niya na siya ay banal

Na ang Diyos ay dapat hwag kalimutan.



11. Idolo daw niya ang kanyang Ama

Sa kanyang nagdulot at nagpakita

Sa mudo kung saan ito’y Pulitika

Na siyang magagamit sa pakikibaka

Upang matulungan, bansa’y maiahon na.



12. Pati si Corazon ay kanyang sinali

Buhay na idolo ang kanyang pakli

Nagpaunlad nga raw sa kanyang sarili

Dahil nagtiwala sa kakayahan niya

At sa DTI ay Assistant Secretary.





13. Tunay na malagim ang kinahinatnan

Nitong minamahal na pamahalaan

Naging instrumento sa kasamaan.

Pag may kasalanan lagi nalang turuan

Iya’y sa ilalim ng Glow pamunuan.



14. Magpasagayon man ay may kasabihan

Araw ay sisikat, lilipas ang kadiliman

Ulan ay titila, magsasaya’y madla

Dahil kalayaan ay kanilang nakuha

At iyan ay ngayon natin makikita.



15. Pagbabago’y sigaw ng ating pinuno

Benigno Semion Cojuangco Aquino III

Ang kanyang pangalan na kayla’y nanalo

Na gawang magwagi sa pagka pangulo

Na ipinanganak, buwan ng Pebrero



16. Ang araw nama’y ganap na ikawalo

Taon ay labing siyam, anim na po

Lungsod ng Manila siya isinilang

May pusong marangal mabait na nilalang

Na siyang nagsilbing modelo sa atin.





17. Iisang lalaki sa pamilya nila

Apat na babae kapatid mayron siya.

Ballsy, Pinky, Viel, Kris ang pangalan nila

Sila’y mga babaeng may taglay na ganda.

Talino at galing ay maroon din sila.



18. Pagpinag-usapan naman tong si Noynoy

Di rin pahuhuli dahil galing ay taglay

Nag-aral siya sa Ateneo De Manila

At doo’y nakuha pagiging ekonomista

Na nagamit nga sa trabaho niya.



19. At dahil may dugo siyang pulitika

Hindi maiwasan na mahikayat pa

Lalo na’t ang ama ay nagwika sa kanya

Nang biling di dapat kaylan talikdan

Dahil tunay nga na ito’y makatwiran.



20. Bilin ng kanyang Ama habang nasa bilangguan

Hwag pababayaan kanyang mga kaibigan

Pamilya at Bansa ay pakapahalagahan

Ang pagpapatakbo ng pamilya niya

Ay nasa kamay na ni Noynoy na dakila





21. Kaya sa kabila ng pagkawala

Ninoy na siyang Padre de Pamilya

Ay tumayo naman si Noynoy

Di lang naging Ama at nagtrabaho pa

Bilang Executive Director ng isang kumpanya



22. Panaho’y lumipas sila ay Masaya

Hanggang dumating na ang pagsubok sa kanila

Dating Pangulong Cory ay nagkasakit

Nang kolon kanser na tunay na kaypait

Hanggang sa namatay pighatiy sumapit



23. Eleksyo’y dumating hamon ay hinarap

Nitong si Noynoy sa pagkapangulo

Mga batikan ay kanyang tinalo

Estrada, Villar, Gordon at maging Gibo

Ay pinataob nya sa larangan ng pilitiko.



24. Kamakaylan lamang ay naglahad nga

Itong si Noynoy na maypusong masa

Nang programa na ipapatupad niya

Sa buong panahon na sya’y nakaupo

Sa posisyon kung saan ito ay pangulo





25. Ngunit sana naman ay hindi matulad

Sa nakaraan na sa atin ay nanungkulan

Pangako’y nabali tayo’y tinalikdan

Kaya’t sana nga ay magtulungan

Pagbabagong tunay nawa ay makamtan.

“AYOKO NG UMIBIG”

Ayoko ng umibig pa

Ayoko ng umasa pa

Ayoko ng masaktan pa

Ayoko ng umiyak pa

Dahil tunay na kaysakit

Ang kabiguang sinapit

Para bang napapatid

Ang buhay na saki’y hatid.

“KARIBAL”

Bakit ba nagging ikaw pa

Sa dinami dami nila

Hindi ko sukat akala na

Kaybigan ko’y karibal na.

“Si Miming kuting At Pedong aso”

Ni: Darhyl John B. Cacananta

       Sina Miming kuting at Pedong aso ay magkapareho ng amo, ngunit magkaibang magkaiba sila ng kanilang mga ugali. Si Miming kuting ay mahilig kumain ng itlog, gatas, gulay at karne. Samantalang itong si Pedong aso ay sitserya, soft drinks, stokolate at karne lamang ang kanyang kinakain. Kayat si Miming kuting ay napakalusog at napakalakas samantalang itong si Pedong aso ay napakapayat at mukhang gusgusin.

       Isang araw ay may nakitang kapirasong karne itong si Miming kuting, dali-dali niya itong kinuha at idinala sa ipinakita kay Pedong aso.

“Pedong aso, Pedong aso tingnan mo ang dala-dala ko”.

“Wow.........saan mo naman kinuha iyan Miming kuting siguro napakasarap niyan, maaari ko bang matikman”.

“Oo naman Pedong aso, sige tikman mo na..........”.

      Kinagat kaagad ni Pedong aso ang kapirasong ngunit hindi lang niya ito tinikman kundi ito ay kanyang itinakbo ng mabilis na mabilis. Umaatikabong habulan ang nangyari sa pagitan ng dalawa.

“Pedong aso, Pedong aso bakit mo naman kinuha iyan eh!!!!!!!!!ako naman ang nakakita niyan, bigyan mo naman ako kahit kaunti lang”.

“Hmp kainin mo ang paa mo ahaha..........”.at tumawa ng tumawa si Pedong aso habang siya ay mabilis na mabilis na tumatakbo.

Dahil sa pagod ni Miming kuting ay sumalampak na lamang ito sa tabi ng daan at nag-iiyak.

“huhuhu bakit naman ganuon si Pedong aso napaka sama niya sa akin naman at karneng iyon ah............”.

      Sa tabi ng daan hangbang patuloy na humahagulgol sa Miming kuting ay mayroong isang matadero na lumapit sa kanya at nagtanong.

“Miming kuting mayroon ka bang nakitang tumatakbo na mayroong dala-dalang karne”.

Kaagad namang sumagot itong si Miming kuting at wari ay nagtataka.

“Wala po, pero bakit po ba hinahanap ninyo iyong kumuha ng karne?”. Patanong na sagot ni Miming kuting.

“Alam mo na pakadilukado kasing kainin ang karneng iyong sapagkat ang karneng iyong ay bulok at mayroon pang lason para sa daga”. Pag-aalalang sabi ng matadero.

        Pagkasabing pagkasabi ng matadero ang salitang iyon ay walang sinayang na panahon si Miming kuting at ito ay dali-daling tumakbo.

“Pedong aso, Pedong aso nasan ka, huwag mong kakainin ang karne mayroong palang lason iyan.........”.

      Kinakabahan na si Miming kuting sapagkat walang sumasagot sa kaniyang mga sinasabi. Habang tumatakbo itong si Miming kuting ay halos mamatay naman na sa sakit ng tayan itong sa Pedong aso. Hindi na niya matiis ang sakit ng kanyang tiya kung kaya’t pinipilit ni Pedong aso na sumigaw kahit na napakasakit na nang kaniyang tiyan.

“Aray-aray ko ang sakit ng tiyan tulungan ninyo ako hindi ko na kaya ”. pasigaw na sabi ni Pedong aso.

        Dahil sa matiyagang paghahanap ni Miming kuting at nang matadero ay nahanap din nila sa Pedong aso. Ipinahiga kaagad ng matadero si Pedong aso at diniinan ng diniinan sa tiyan nito.

“Isa, dalawa, tatlo ............”

“huhahuha................” at sumuka ng sumuka itong si Pedong aso.

        Habang sumusuka itong si Pedong aso ay dali-daling kumuha ng tubig itong si Miming kuting at ipinainom ito kay Pedong aso.

“Pedong aso inumin mo ito”. Kaagad ngang ininum ang tubig ni Pedong aso.

         “Salamat Miming kuting sa kabila ng pagiging masama ko sa iyo ay nagawa mo akong tulungan, hayaan mo tutulungan na kita sa pang-araw araw nating gawain hindi narin kita aawayin”.

“Huwag mo nang alalahanin iyon Pedong aso ang mahalaga ngayon ay buhay ka”.

       Magmula nga noon ay lagi nang magkalaro itong si Miming kuting at Pedong aso, hindi narin sila nag-aaway lagi silang magkasundo. At tinutulungan na ni Pedong aso si Miming kuting sa mga gawaing bahay. kaya't tuwang tuwa ang kanilang mga magulang dahil magkasundo na ang dalawa...